//
you're reading...
Αναλύσεις

Για την υπόθεση Pussy Riot

img-20131024190306-133

Από τα τάρταρα στα ουράνια. Τι γίνεται όταν και από τις 2 πλευρές των οδοφραγμάτων βρίσκονται δημοκράτες.

Η υπόθεση των 3 νεαρών κοριτσιών από τη Ρωσία είχε συγκλονίσει-και δικαίως- όλη την Ευρώπη. Από του απλούς δημοκρατικούς ανθρώπους που ασχολούνται με τ ανθρώπινα δικαιώματα μέχρι τον κόσμο που ασχολείται χρόνια με το κίνημα, εντός και εκτός Ρωσίας.Τα 3 νεαρά κορίτσια η Μαρία Αλιόχινα, η Ναντέζντα Τολοκονίκοβα, και η Εκατερίνα Σαμούσεβιτς μαζί με άλλα κορίτσια είχαν σχηματίσει μια πανκ, αντιπολιτευόμενη μπάντα τις pussy riot και έκαναν απρόσμενες συναυλίες σε διάφορα μέρη της Μόσχας καταγγέλλοντας τον σεξισμό και τον συντηρητισμό της ρωσικής κοινωνίας, καθώς και τις δεσποτικές και δικτατορικές τάσεις του Προέδρου Πούτιν. Χαρακτήριζαν τον Πούτιν ως «προϊόν και εκπρόσωπο των υπηρεσιών ασφαλείας» . Η μπάντα είχε καταστασιακό concept, εμφανιζόταν σε διάφορα μέρη της Μόσχας ή στο Μετρό, έπαιζε θορυβώδες πανκ και φορούσε πολύχρωμα ρούχα και κουκούλες κάτι σαν «queer τρομοκράτες». Η όλη ιδέα εκτός από ενδιαφέρουσα ήταν και αποτελεσματική: ενοχλούσε τον δήμαρχο και την κυβέρνηση και κυρίως τους ευυπόληπτους πολίτες, ενώ νεαρός κόσμος είχε συσπειρωθεί γύρω από τη μπάντα. Τα 3 κορίτσια δεν ήταν τυχαία. Ανήκαν όλες στην ομάδα Voina ( πόλεμος ) μια «καταστασιακή» ομάδα καλλιτεχνών από Αγία Πετρούπολη, Μόσχα και Κίεβο που είχε πλήθος δράσεων από το 2007 μέχρι το 2012 και που διάφορα μέλη είχαν συλληφθεί και φυλακιστεί για προηγούμενες δράσεις. Οι pussy riot ήταν πρότζεκτ της ίδιας ομάδας ενώ δήλωναν ότι αποτελούνται από «αναρχικούς, αντισεξιστές, και προοδευτικούς ανθρώπους». Οι Αλιόχινα και Τολοκονικοβα ήταν ενεργές στο οικολογικό κίνημα, είχαν συμμετάσχει στις περιβόητες κινητοποιήσεις για το δάσος Χιμκίνσκι [1] και είχαν προσαχθεί κιόλας ενώ η τρίτη, η Σαμούσεβιτς η οποία είναι και μεγαλύτερη σε ηλικία, ήταν ενεργή ακτιβίστρια του LGBT κινήματος στη Ρωσία.

Το Φεβρουάριο του 2012 η μπάντα έκανε μια από τις ανάλογες δράσεις της στο ιερό του καθεδρικού ναού της Μόσχας, του Σωτήρα Χριστού. Λίγο αργότερα οι 3 από τις κοπέλες συνελήφθησαν με κατηγορίες  για χουλιγκανισμό και ενέργειες υποκινούμενες από θρησκευτικό μίσος. Η ενέργεια τους και η καταδίκη τους σε 2 χρόνια φυλάκιση δίχασε την ρωσική κοινωνία αλλά προκάλεσε και διεθνή κατακραυγή από την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη και τις κυβερνήσεις της Ευρώπης που το είδαν σαν μια ευκαιρία να πιέσουν τον Πούτιν. Τόσο ο τρόπος με τον οποίο έγινε η δίκη, η καταδίκη αλλά και οι δηλώσεις των κατηγορουμένων οδήγησαν- δικαίως- στην αναγνώριση των 3 ως πολιτικών κρατουμένων τόσο από τον Ρωσικό Αναρχικό Μαύρο σταυρό, αλλά και από την διεθνή αμνηστία, τα ΜΜΕ και μεγάλο μέρος των Ρώσων. Τελικά το δικαστήριο απελευθέρωσε νωρίς την Σαμούσεβιτς με την αιτιολογία ότι δεν πρόλαβε να επιδοθεί σε χουλιγκανισμό στον Ναό ενώ οι άλλες 2 παρέμειναν στην φυλακή-σε πολύ σκληρές συνθήκες κράτησης[2]- μέχρι πριν μερικές μέρες όπου τους δόθηκε αμνηστία-όπως και σε πολλούς κρατούμενους ακόμα- από τον ίδιο τον Πούτιν, 3 μήνες πριν την ολοκλήρωση της ποινής τους.

Η υπόθεση έχει 2 άξονες, ο ένας είναι γιατί έφαγαν τόσο σκληρή φυλακή, και από εκεί περνάμε στο δεύτερο μέρος, τι έγινε μετά την απελευθέρωση τους.

Αρχικά, πρέπει να αναγνωρίσουμε και να κατανοήσουμε τις ιστορικές διαδικασίες που συντελούνται στις χώρες της πρώην ΕΣΣΔ. Ένας γραφειοκρατικός καπιταλισμός, που επί δεκαετίες από τη μία προσπαθεί να «παίξει» κρυφτό με τον νόμο της αξίας και να καταστείλει τις εγγενείς τάσεις που δημιουργεί η χρηματική ανταλλαγή, ενώ ταυτόχρονα μπολιασμένο με έναν ακραίο εθνικισμό, καλλιέργησε τα εθνικά και εθνικιστικά αντανακλαστικά των λαών της περιοχής. Η σημερινή κατάσταση, όσο παράδοξο και αν ακούγεται-όσο παράδοξο και αν είναι- βιώνεται ως «ελευθερία». Όλοι είναι ελεύθεροι να δουλέψουν όσο θέλουν, να ψηφίσουν, να αλλάξουν δουλειές, να μισθώσουν το διαμέρισμα τους, να προσλάβουν ή να απολύσουν, να μιλούν τη μητρική τους γλώσσα κτλ. Όσο περίεργο και αν ακούγεται όσοι έχουν υιοθετήσει αυτή την ελευθερία και μετέχουν ενεργά σε αυτή, μιλούν με ένα σύνθημα στη Ρωσία: «καμιά ελευθερία για τους εχθρούς αυτής της ελευθερίας». Στη σημερινή κατάσταση λοιπόν η ελευθερία ταυτίζεται με την ελευθερία της «ταυτότητας» που δεν είναι παρά μια φετιχιστική πλευρά της ελευθερίας της οικονομικής ζωής και η ταυτότητα αυτή στην σημερινή Ρωσία πέρα για πέρα συγκροτείται με υλικό την θρησκεία. Η θρησκεία και συνεπώς και οι εκκλησιαστικοί θεσμοί, παίζουν μεγάλο ρόλο στην οργάνωση της πολιτικής και κοινωνικής ζωής. Και λειτουργεί αποτελεσματικά: αν αυτή τη στιγμή οι ρώσοι δεν εξεγείρονται είναι(και) γιατί υπάρχει ένα τεράστιο δίκτυο ανθρώπων που εναποθέτουν τις ελπίδες τους στην θρησκευτική κοινότητα και ζουν από αυτή[3] ενώ κάθε μορφή ταξικής κριτικής ταυτίζεται με το σοβιετικό παρελθόν. Η εναντίωση σε αυτόν τον μηχανισμό είναι ουσιαστικά εναντίωση στην «ελευθερία».  Και όταν η θρησκεία, η δημοκρατικότητα και το σύνολο των συστατικών μερών της αστικής κοινωνίας δεν «δουλεύουν» ομαλά-όπως συμβαίνει στη Ρωσία τότε έρχεται η καταστολή. Και εδώ λοιπόν το ρωσικό κράτος επιλέγει κάτι θεαματικό: Να λιώσει 3 κοπέλες και να περάσει το μήνυμα: Άμα κάνουμε αυτό σε αυτές σκεφτείτε τι θα κάνουμε σε εσάς που κάνετε πιο «χοντρά πράγματα» .Και όντως η προειδοποίηση επαληθεύτηκε, πλήθος αντιφασιστών και αντιφασιστριών φυλακίζονται με συνοπτικές διαδικασίες σε διάφορες πόλεις της Ρωσίας από το 2011 μέχρι το 2013.

Όμως όπως είπαμε η ρωσική κοινωνία δεν είναι μια κοινωνία δημοκρατική και ομοιογενής, αλλά η σύγκρουση μαίνεται στο εσωτερικό της. Η ίδια σύγκρουση που μαίνεται και στην Ουκρανία. Διάφοροι νέοι επιχειρηματίες-και μαζί τους μερικοί παλιοί- πιστεύουν στο εμπόριο με τη δύση, και θέλουν να χτυπήσουν το παλιό «σοβιετικό κεφάλαιο». Μαζί τους συστρατεύονται και  οι νέοι, που θέλουν μια καλύτερη ζωή. Από την άλλη οι παλιοί εργάτες και όσοι δουλεύουν στις παλιές σοβιετικές βιομηχανίες στηρίζουν τον Πούτιν καθώς μείωσε την ανεργία δραστικά με τις πολιτικές του(σε σχέση με την εποχή του Γέλτσιν) ενώ ταυτόχρονα κατάφερε να διαλύσει κάθε συνδικάτο και εργατική ένωση, και να θέσει υπό έλεγχο την ακμαία λαϊκή ακροδεξιά. Όλοι είναι ικανοποιημένοι! τόσο τα ρώσικα αφεντικά όσο και μεγάλο μέρος του εργαζόμενου κόσμου. Αυτοί δημοκρατικότατα στηρίζουν την υπάρχουσα πολιτική η οποία έχει μάθει να «παίζει μπάλα» με σοβιετικά μέσα. Από την άλλη οι νέοι, βλέπουν σαν τρόπο ταξικής αντιπαράθεσης την επέκταση της δημοκρατικότητας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ως πιθανού τρόπου ελέγχου του κεφαλαίου. Η ίδια η «ελεύθερη» αγορά και η δημοκρατία της νέας Ρωσίας δημιούργησε αυτούς που προσπαθώντας να ενταχτούν σε αυτή επιδιώκουν και τον μετασχηματισμό της. Οι αντιφάσεις προσχωρούν και το τοπίο αλλάζει. Η ίδια σύγκρουση συντελείται περίπου και στην Ουκρανία και δεν είναι τυχαίο ότι στη Ρωσία ο κόσμος που αντιπολιτεύεται την παρούσα κατάσταση ταυτίστηκε με το Μαιντάν. Ουσιαστικά στην Ρωσία δεν έχουμε απλά μια ταξική σύγκρουση μεταξύ των μερών της αστικής ρωσικής κοινωνίας που διαμεσολαβείται έντονα από την δημοκρατική πολιτική, πιό έντονα απ ότι στην Ουκρανία, αλλά την πλήρη αναγωγή της σύγκρουσης στη σφαίρα της πολιτικής, και από τις 2 πλευρές πλέον βρίσκονται δημοκράτες.

Μετά την απελευθέρωση τους οι Αλιόχινα και Τολοκονίκοβα έγιναν σούπερ στάρ της ρωσικής αντιπολιτευόμενης κοινωνίας. Οι ίδιες μαρτυρούν ότι ο «δρόμος» οι Pussy Riot κτλ είναι παρελθόν και πως τώρα «είναι διαφορετικές» και πως τώρα η εμπειρία που τις ενώνει είναι η φυλακή, οι συνθήκες κράτησης και οι πολιτικοί κρατούμενοι της Ρωσίας που διαφωνούν με το καθεστώς Πούτιν. Στο επίκεντρο πλέον της αντζέντας είναι ο καθαρός «αντιπουτινισμός», το αίτημα είναι να συστρατευθεί ο κόσμος εναντίον του Πούτιν, και γιαυτό πλέον όπως λένε θα παλέψουν με «κάθε μέσο». Η στάση τους δεν είναι τυχαία, ο φετιχισμός της δημοκρατίας είναι σαγηνευτικός και η αλήθεια είναι ότι το σύνολο του αντιπολιτευόμενου κόσμου στη Ρωσία ήταν ενεργά αλληλέγγυο στις 3 κοπέλες, αν κάποιοι τις στήριξαν είναι αυτοί( παράλληλα με πιό πολιτικοποιημένο κόσμο). Αυτή η «κοινότητα» έχει υλική υπόσταση, αφού τα συμφέροντα της συγκλίνουν. Πολλοί ρώσοι σε διάφορα σαιτ  εμφανίζονται ενθουσιασμένοι με τα 2 κορίτσια, καταγγέλλουν τον Πούτιν και ρωτούν: «Πότε θα έρθει το δικό μας Μαιντάν» αυτό που δεν βλέπουν είναι ότι το δικό τους Μαϊντάν είναι ήδη εκεί, είναι τα 2 «σωφρονισμένα» κορίτσια, που δίνουν συνεντεύξεις στον μεγαλύτερο αντιπολιτευόμενο σταθμό της χώρας, που θα σχηματίσουν μαζί με τον μεγιστάνα πετρελαίου Χοντορκοβσκι, ΜΚΟ για την προστασία των δικαιωμάτων των κρατουμένων. Η ταξικότητα πέθανε.

Όταν απουσιάζει μια κριτική θεωρεία των κοινωνικών σχέσεων, όταν το ερώτημα επικεντρώνεται στον καλό-ή καλύτερο καταμερισμό του πλούτου-και όχι στο βασικότερο ερώτημα: ποιές κοινωνικές δυναμικές προϋποθέτει και προκαλεί αυτή η μορφή πλούτου– τότε είναι εύκολο όλα να διαμεσολαβηθούν από τη δημοκρατία, γιατί τότε ο φετιχισμός του κεφαλαίου ότι «όλα είναι ατομική υπόθεση και όχι αποτέλεσμα συγκεκριμένων ιστορικών σχέσεων» επανέρχεται με ριζοσπαστικό προφίλ: Δεν κάνουμε κριτική στα αφεντικά, αλλά στα «κακά αφεντικά» δεν κάνουμε κριτική στο κράτος αλλά σε μια «κακή» κυβέρνηση κοκ και τελικά μπορούμε να δουλέψουμε «μαζί» για έναν «καλύτερο κόσμο», εναν κόσμο βέβαια εφήμερο και απατηλό, όπως όλα στον κόσμο του εμπορεύματος. Αυτό είναι το πρόβλημα στην ρωσική, και ελληνική αριστερά, αυτό είναι-νομίζω-αυτό που μας χωρίζει και από την αστική φιλανθρωπία κτλ. Όταν θέτεις λάθος ερωτήσεις θα πάρεις λάθος απαντήσεις.

Είμαι, χαρούμενος για την απελευθέρωση τους, καθώς τα κίνητρα τους και η θέση τους είναι κατανοητά-όχι δικαιολογημένα- όμως πέρα από αυτό, η απόσταση που μας χωρίζει είναι χαοτική.

[1]Η κινητοποίηση στο δάσος χιμκινσκι ήταν μία από τις σημαντικότερες συγκρούσεις στη σύγχρονη ρωσία, κάτι σαν τις δικές μας Σκουριές. Στην σύγκρουση εκεί είχαν εμπλακεί και φασίστες. Είναι αυτές οι κινητοπιήσεις που οδήγησαν τον γνωστό ρώσο αντιφασίστα και αναρχικό Πιότρ Σιλάεφ να φύγει για πάντα από τη Ρωσία ως καταζητούμενος για «ταραχές»

[2]Η Τολοκονίκοβα κρατήθηκε στις φυλακές της ομοσπονδιακής δημοκρατίας της Μορδοβίας περίπου 600 χλμ έξω από τη Μόσχα. Για το τί γίνεται σε αυτές τις φυλακές είχαμε μεταφράσει παλαιότερα αυτό

[3] Η ρωσσική εκκλησία πέρα από τους τεράστιους προπαγανδιστικούς μηχανισμούς που έχει διαπλέκονται ενεργά και εμφανώς με αυτούς του κράτους, οργανώνει σε εβδομαδιαία βάση συσσίτια αλλά κυρίως πολλοί ρώσοι ονειρεύονται να απασχοληθούν επαγγελματικά στους μηχανισμούς της, είτε επίσημα-καθώς διαθέτει τεράστιο αριθμό κληρικών αλλά και «γραφειοκρατών» αλλά και σε παραεκκλησιαστικές οργανώσεις που πληρώνονται από αυτή.

Advertisements

Συζήτηση

3 thoughts on “Για την υπόθεση Pussy Riot

  1. γιατί υπάρχει μια διάθεση τρόλλ αυτές τις άγιες μέρες

    http://www.oakke.gr/na481/481pr.htm

    Posted by zeolas | Δεκέμβριος 31, 2013, 23:37

Trackbacks/Pingbacks

  1. Παράθεμα: Το κίνημα και η υπόθεση Μπαλότναγια στη Ρωσία. | A ruthless critique against everything existing - Ιουλίου 29, 2014

  2. Παράθεμα: Το κίνημα και η υπόθεση Μπαλότναγια στη Ρωσία. | A ruthless critique against everything existing - Ιουλίου 29, 2014

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρχείο

Αρέσει σε %d bloggers: